Cenevre görüşmeleri: ABD'den '28 maddelik Ukrayna barış planında ilerleme' sinyali

24 Kasım 2025 08:12

Güncelleme: 24 Kasım 2025 08:26

ABD'li ve Ukraynalı müzakereciler, Rusya-Ukrayna savaşının sona erdirilmesini amaçlayan ABD destekli 28 maddelik planda "güncellenmiş ve iyileştirilmiş bir barış çerçevesi" üzerine anlaştıklarını ve önümüzdeki günlerde de yoğun çalışmalara devam edeceklerini bildirdi. 

ABD'nin, Rusya-Ukrayna Savaşı'nı sonlandırmak için hazırladığı "barış planının" ele alındığı görüşmeler İsviçre'nin Cenevre kentinde dün yapıldı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve ABD Kara Kuvvetleri Sekreteri Dan Driscoll’un liderlik ettiği Amerikan heyeti, Ukrayna lideri Volodimir Zelenski’nin başdanışmanı Andriy Yermak’ın başkanlığındaki Ukrayna heyeti ile bir araya geldi. Fransa, İngiltere ve Almanya’nın oluşturduğu E3 ittifakından ulusal güvenlik danışmanları ile Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in kabine başkanı Bjoern Seibert ve Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa’nın başdanışmanı Pedro Lourtie de toplantılara katıldı.

Cenevre'de 28 maddelik plan üzerine yapılan görüşmelerin "son derece verimli" geçtiği ifade edilirken ABD Dışişleri Bakanı Rubio, Rusya tarafından temkinli bir şekilde karşılanan ancak Kiev ve Avrupa’daki liderler tarafından Kremlin’e fazla avantaj sağladığı gerekçesiyle olumlu karşılanmayan planın geliştirilmesi konusunda “muazzam ilerleme” kaydedildiğini söyledi.

Rubio, “yapılması gereken hâlâ bazı işler olduğunu” söylerken, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski de “Trump’ın ekibinin bizi duyduğuna dair işaretler var" dedi. 

ABD Dışişleri Bakanı Rubio, görüşmelerdeki ana hedefin ABD’nin 28 maddelik planındaki “açık kalan maddeleri” daraltmaya çalışmak olduğunu ve tarafların bunu “önemli ölçüde” başardığını belirtti. Rubio, nihaî bir anlaşmanın Rusya’ya sunulmadan önce Ukrayna ve ABD başkanları tarafından onaylanması gerektiğini ve hâlâ müzakere edilen bazı konular bulunduğunu da ekledi. 

Öte yandan çok sayıda medya kuruluşu, Britanya, Fransa ve Almanya’nın öncülüğünde Kiev’in Avrupalı müttefikleri tarafından hazırlanmış, savaşı sona erdirmeye yönelik alternatif bir plan olduğunu yazdı. 

ABD destekli planın taslağı tamamen yayımlanmasa da son günlerde önemli ayrıntılar sızdı.

Tartışmalı hükümler arasında, Ukrayna’nın hâlihazırda kontrol ettiği doğu Donetsk bölgesinin bazı kısımlarından askerlerini çekmeyi kabul etmesi ve Donetsk, komşu Luhansk bölgesi ile 2014’te Rusya tarafından ilhak edilen güneydeki Kırım üzerindeki fiili Rus kontrolünün uluslararası alanda tanınması yer alıyor.

Plan ayrıca Ukrayna’nın güneydeki Herson ve Zaporijya bölgelerinin sınırlarının mevcut cephe hatları boyunca dondurulmasını içeriyor ve Ukrayna’nın mevcutta yaklaşık 880 bin olan asker sayısını 600 bine düşürmeyi kabul etmesini öngörüyor.

Taslak, kritik olarak, Ukrayna’nın NATO üyeliği arayışında bulunmama taahhüdünü de içeriyor. Bunun yerine Kiev’e, ayrıntıları verilmemiş olan “güvenilir güvenlik garantileri” sağlanacak. Belgede, Rusya’nın komşularını işgal etmeyeceğinin ve NATO’nun daha fazla genişlemeyeceğinin “beklendiği” ifade ediliyor.

Taslak ayrıca, yaptırımların kaldırılması ve Rusya’nın dünyanın en güçlü ülkelerinin oluşturduğu G7 grubuna yeniden davet edilmesi yoluyla Rusya’nın “küresel ekonomiye yeniden entegre edileceğini” öne sürüyor.