Levha tektoniği nedir konusu, dünya oluşumunun yalnızca bir adımını kapsar. Şu an üzerinde yaşadığımız kara parçaları, Levha hareketleri sonucunda ne olur sorusunun cevabıdır. Dolayısıyla levha hareketl

Dalga ve akıntıların oluşturduğu yer şekilleri arasında birçok yer şeklinden bahsetmek mümkün. Dalga aşındırma şekilleri dik kıyıların altının oyulması ile meydana gelen şekillerdir. Dalgaların aşındırma süreci sonrasında deniz kıyılarında kayalar aşınarak farklı görüntüler ortaya çıkar. Bunda rüzgarın da etkisi oldukça yüksektir. Türkiye'de dalga ve akıntıların oluşturduğu yer şekilleri nelerdir sorusunun yanıtını haberimizin devamında okuyabilirsiniz.

Dalga ve akıntılar tarafından oluşan yer şekilleri kıyı bölgelerde görülmektedir. Dalga denizin yüzeyinde rüzgarın da etkisi ile meydana gelen salınımlar olarak tanımlanabilir. Dalgaların meydana gelmesinde rüzgar yanında etkili olan farklı güçler de bulunuyor. Heyelan, deprem, volkanizma gibi olaylar da dalgaların oluşumunda etkilidir. Dalgalar çarparak yüksek kıyılarda alt kısımlarda aşındırma meydana getirir. Akıntı ise deniz yüzeylerindeki suların bulundukları yerden başka bir yere doğru taşınmasıdır. Akıntıların meydana gelmesindeki en önemli nedenler ise şunlardır:

Gibi durumlar denizlerde akıntıya neden olur. Akıntılar da kıyılarda çeşitli şekiller ortaya çıkarır.

Türkiye'de dalga ve akıntılar tarafından oluşturulan yer şekilleri en temelde aşındırma ve biriktirme şeklinde ortaya çıkar. Aşındırma şekilleri dik kıyılarda yoğun görülür. Dalgalar hızlıca kıyıya çarpar ve çarptığı yüzeyin aşınmasına neden olur. Bu aşındırma sonrasında da dik kıyıların alt kısımları oyulmaya başlar. Deniz mağaralarının oluşumuna neden olur. Alt kısımları aşınan kıyılar denize doğru çöker ve duvar gibi düz kıyılar haline gelir. Bu tarz kıyılar falezli yani yalıyar kıyı ismini alır.

Bunların yanında dalgalar tarafından biriktirme şekilleri de oluşturulur. Biriktirme şekilleri denizin derin olmayan kısımlarında oluşur. Kıyıya gelmeden zemine dokunarak kırılır tabanda bulunan kum ve şekiller kıyıya doğru sürüklenir. Bunlar da kıyı önünde birikim yapar.

Dalgalar tarafından meydana getirilen birçok biriktirme şeklinden bahsetmek mümkündür. Bu birikim şekilleri şunlardır:

Kum ve çakılların karanın deniz tarafına doğru oluşturduğu burunlarda birikmesi ile meydana gelmektedir.

Dalgaların getirmiş olduğu kum ve çakılların koyların önünde birikimi ile ortaya çıkan şekillerdir.

Kıyı kordonlarının koyun ön kısımlarını tamamen kapatarak meydana getirdiği şekillerdir. Fethiye- Ölüdeniz buna örnek verilebilir.

Kıyı oklarının, kıyıların yakınlarında bir adaya uzanarak kayaya bağlanması sonucunda meydana gelir. Örnek olarak ise Sinop- İnceburun Yarımadası, Erdek- Kapıdağ Yarımadası verilebilir.

Kıyılar dalga ve akıntılar tarafından sürekli olarak işlenen şekillerdir. Sürekli işlendikleri için de şekil değişiklikleri süreklidir. Ancak dünyanın birçok yerinde çeşitli kıyı tiplerinden bahsetmek mümkün olabilir. En çok rastlanan kıyı şekilleri arasında şunlar yer alır: